Η ταξική αλήθεια πίσω από το «εθνικό καθήκον» αποπληρωμής του χρέους
Η κυβερνητική προπαγάνδα ισχυριζόταν εδώ και πολλά χρόνια ότι βρισκόμαστε στο «οριστικό τέλος» της κρίσης, των μνημονίων και της επιτροπείας. Όμως η «επιστροφή στην κανονικότητα με την κοινωνία όρθια» είναι θρασύτατη δημαγωγία. Η επιτροπεία δεν τελείωσε, οι δανειστές τοκογλύφοι και δυνάστες του λαού, που μας επέβαλαν τα μνημόνια για να διασφαλίσουν τα συμφέροντά τους και να παγιωθεί η ασφυκτική εποπτεία τους, «είναι εδώ» ξεδιάντροπα και δια στόματος Μητσοτάκη εξαγγέλλεται ως «εθνική στρατηγική» για την οικονομία: «Η μείωση του δημόσιου χρέους είναι εθνικό καθήκον. Γιατί όταν μία ολόκληρη χώρα χρωστά, τότε χρωστούν και οι πολίτες της. Κι όταν μία γενιά αδυνατεί να ξεπληρώσει τις οφειλές της, τότε το βάρος τους περνά στις πλάτες των παιδιών της. Ε, λοιπόν, αυτή η καταστροφική αλυσίδα ευθυνών τώρα σπάει. Η Ελλάδα, μειώνει, συνεχώς, το δημόσιο χρέος του παρελθόντος. […] Ενώ με τη χθεσινή ανακοίνωση της πρόωρης αποπληρωμής 13 δισ. μέσα στο 2026, αφήνει πίσω την αρνητική πρωτιά του πιο υπερχρεωμένου κράτους στην ήπειρό μας….».
Από τη «ρύθμιση» του χρέους του ΣΥΡΙΖΑ και στη συνέχεια με την αντιλαϊκή κυβέρνηση της ΝΔ στην «αποπληρωμή», έχουν δώσει χαρακτήρα «εθνικού στόχου», έτσι ώστε να αποτελεί ένα ακόμη όχημα σκληρών εκβιασμών, «πίστης και αφοσίωσης» στη διαιώνιση της επιτροπείας των ξένων δανειστών. Ο βασανισμένος λαός ακούει αδύναμος, ενθυλακώνοντας τόσα πολλά ψέματα με τόσες λίγες λέξεις. Τα αστικά επιτελεία κανοναρχούν στηρίζοντας την «εθνική στρατηγική» και η αντιπολίτευση -αστική και ρεφορμιστική- αποδέχεται την ουσία αυτής της πολιτικής. Οι Αμερικανοί και οι Ευρωπαίοι ιμπεριαλιστές έχουν αποφανθεί για το παρόν και το μέλλον της χώρας και του λαού μας. Όλες οι φόρμουλες, τα προγράμματα και οι μηχανισμοί που έχουν επινοήσει ή θα επινοήσουν απαιτούν αδιάλειπτη άμεση ή έμμεση παρουσία τους. Η κάθε ελληνική κυβέρνηση, η σημερινή και οι όποιες επόμενες προκύψουν είναι δεσμευμένες να αποδέχονται τον ασφυκτικό έλεγχο και την επιτήρηση των δανειστών.
Αυτή η βαθιά ταξική στρατηγική τους, που διατυπώνεται ως «εθνική» με τη φράση: «όταν μία ολόκληρη χώρα χρωστά, τότε χρωστούν και οι πολίτες της», συγκαλύπτει μια θεμελιώδη ταξική διαφορά. Το δημόσιο χρέος είναι κρατική σχέση. Και το κράτος, σε μια καπιταλιστική κοινωνία, δεν είναι ένας συλλογικός κουμπαράς όπου όλοι οι πολίτες έχουν ίση θέση και ανήκουν σε μία τάξη. Στον εξαρτημένο κρατικομονοπωλιακό καπιταλισμό το κράτος είναι στα χέρια των ξένων και ντόπιων μονοπωλίων από τα οποία -όσο κι αν αυτό στα «μάτια» μας αποτυπώνεται αντίστροφα- σε τελική ανάλυση εκπορεύεται η οικονομική πολιτική. Όπως επίσης είναι σαφές πως το ελληνικό χρέος προέκυψε με το μακροχρόνιο πλιάτσικο των μονοπωλιακών ομίλων στη χώρα μας, όσο και αν ήθελαν να μας πείσουν οι κυβερνώντες ότι «μαζί τα φάγαμε».
Η Ελλάδα δεν είναι ένα ενιαίο οικονομικό υποκείμενο. Δεν υπάρχει μία ενιαία Ελλάδα που κατέχει και διαχειρίζεται τον πλούτο της με τον ίδιο τρόπο. Το δημόσιο χρέος είναι χρέος του αστικού καπιταλιστικού κράτους και δεν είναι προσωπικό δάνειο που πήρε κάθε πολίτης. Δεν παύει όμως να χρησιμοποιείται σαν μηχανισμός συλλογικής ενοχοποίησης του λαού. Και αυτή η ενοχή μεγαλοποιείται ξεδιάντροπα όταν ο υποτελής πρωθυπουργός αναφέρει ότι: «όταν μία γενιά αδυνατεί να ξεπληρώσει τις οφειλές της, το βάρος περνά στα παιδιά της», αναφερόμενος προφανώς στα παιδιά των εργατών και όχι στα παιδιά των μεγαλοαστών, αφού αυτά θα κληρονομήσουν την ίδια κοινωνική θέση στην αποπληρωμή του ληστρικού χρέους αν δεν κάνουμε κάτι σαν κίνημα γι’ αυτό. Ο λαός δεν πρέπει να αποδεχθεί την ιδέα ότι πρέπει να θυσιάσει την εργατική του δύναμη και τα δικαιώματά του για να γίνει «αξιόπιστη» η χώρα απέναντι στους δανειστές και στις αγορές. Αυτό είναι το μήνυμα του Μητσοτάκη αλλά και της αντιπολίτευσης.
Το δημόσιο χρέος δεν είναι απλώς ένας λογαριασμός κακής δημοσιονομικής διαχείρισης, όπως διακήρυτταν και διακηρύττουν ξένοι και ντόπιοι προπαγανδιστές του ιμπεριαλισμού. Είναι μηχανισμός οικονομικής και πολιτικής εξάρτησης, ένας μηχανισμός μεταφοράς πλούτου. Γι’ αυτό συσκοτίζεται το ποιος είναι ο οφειλέτης και ποιος ο πιστωτής τοκογλύφος, για να συγκαλύπτεται εκείνος ο μηχανισμός που μεταφέρει εισόδημα-υπεραξία από την εργατική τάξη στην κυρίαρχη τάξη.
Το πραγματικό ερώτημα δεν είναι «πόσο χρωστάμε», αλλά «ποιος πληρώνει». Η επίσημη κυβερνητική αφήγηση μας μιλά για το χρέος, τη μείωση, τη δημοσιονομική εξυγίανση και τέλος για την προστασία των παιδιών μας, αποκρύπτοντας διαχρονικά ποιος το δημιούργησε, ποιος το διαχειρίζεται, ποιος εισπράττει, ποιος πληρώνει. Και κυρίως με ποια βάρβαρη πολιτική μειώνεται. Γιατί η μείωση του χρέους και τα θηριώδη πλεονάσματα πραγματοποιούνται μέσω αντιλαϊκού προϋπολογισμού, φορομπηξίας, βάρβαρων περικοπών δημόσιων δαπανών, συντριπτική μείωση μισθών και μεροκάματων με την αντίστοιχη αύξηση της απλήρωτης εργασίας, του περιορισμού κοινωνικών παροχών, την αύξηση των ληστρικών έμμεσων φόρων, δολοφονικών ιδιωτικοποιήσεων, έντασης και ελαστικοποίησης της εργασίας. Άρα η ίδια η διαδικασία μείωσης έχει βαθιά ταξικό περιεχόμενο και περισσότερο ευνοεί την κεφαλαιοκρατία και την αυξανόμενη κερδοφορία της.
Είναι το καπιταλιστικό οικονομικό μοντέλο που δημιουργεί την ανάγκη για δανεισμό και εξάρτηση. Στην τελική, το αφήγημα της μείωσης… του χρέους είναι «εθνικό καθήκον», γιατί το ίδιο αυτό καθήκον χρησιμοποιήθηκε επί χρόνια για να επιβληθούν μέτρα που τελικά δεν εμπόδισαν την εκτίναξη του πραγματικού χρέους. Και εδώ ο Μητσοτάκης, επειδή δεν μπορεί να αναφερθεί στην πραγματικότητα για την μείωση του πραγματικού χρέους, μιλάει για τη μείωση ως ποσοστό του ΑΕΠ, εξαπατώντας με τη συνηγορία ξεπουλημένων ΜΜΕ το λαό. Ένα ΑΕΠ που μεγαλώνει πληθωριστικά, παραφουσκωμένο με υπηρεσίες και Real Estate. Από την κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝΕΛ είχε δεσμευτεί η χώρα για θηριώδη πρωτογενή πλεονάσματα. Στη συνέχεια πρωτοστατεί η κυβέρνηση Μητσοτάκη που ανακοινώνει την πρόωρη αποπληρωμή και το 2026 με 13 δισ. Την τελευταία τριετία δημιουργήθηκε 38 δισ. ευρώ πλεόνασμα-κλοπή που δόθηκε για την αποπληρωμή ληστρικού χρέους (1), (2). Όμως ο πραγματικός εξωτερικός και εσωτερικός δανεισμός ενδεικτικά την τελευταία τριετία με τα μαγειρεμένα στοιχεία τους κινείται στο 435 δισ. περίπου.
Η λεγόμενη αντιπολίτευση ΠΑΣΟΚ, ΕΛΑΣ, ΣΥΡΙΖΑ κλπ δεν αμφισβητεί το «εθνικό αφήγημα» περί χρέους, την υποτέλεια, την εξάρτηση, τα πλεονάσματα και τις λεγόμενες «αγορές». Δεν αμφισβητούν την καπιταλιστική ανάπτυξη του «τίποτα», που ξεπουλάει τα πάντα για να γίνει αρεστή στους ιμπεριαλιστές τοκογλύφους. Οι αντιρρήσεις τους εξαντλούνται σε αβαθείς προεκλογικές ανακοινώσεις, σαν να υπερασπίζονται τάχα στα κοινοβουλευτικά έδρανα τον πολύπαθο λαό. Η ιστορία μάς διδάσκει ότι μόνο με τη δύναμη των μαζικών ενωτικών εξωκοινοβουλευτικών αγώνων μπορούμε να βάλουμε φρένο έστω και προσωρινά στη βάρβαρη και ματωμένη πολιτική τους. Καμιά θυσία, καμιά παραχώρηση στους ιμπεριαλιστές τοκογλύφους.
(1) Υπάρχει πραγματική επιβάρυνση στο κρατικό χρέος, με το αληθινό μέγεθος του εσωτερικού δανεισμού να αποτυπώνεται σε ~63 δισ. ευρώ σε repos και ~8 δισ. ευρώ σε έντοκα γραμμάτια επιτοκίου 3-4%, δηλαδή 2 μονάδες μεγαλύτερο!!! από το αποπληρωθέν χρέος (ΟΔΔΗΧ).
(2) Θα πρέπει να τονιστεί η έντονη παρουσία των ασφαλιστικών ταμείων και των αποθεματικών τους στον εσωτερικό δανεισμό με ό,τι αυτό συνεπάγεται σε μια περίοδο σοβούσας βαθιάς οικονομικής κρίσης, ιμπεριαλιστικών ανταγωνισμών και πολέμων.
