Ο Σύλλογος Εκτάκτων Αρχαιολόγων (ΣΕΚΑ) υπέ­γρα­ψε στις 10 Απριλίου 2025 Συλλογική Σύμβαση Εργασίας (ΣΣΕ), πετυχαίνοντας καταρχάς να παραμένει ένας από τους -δυστυχώς- λίγους συλλόγους / σωματεία ή ομοσπονδίες που υπογράφουν στις μέρες μας κλαδική ή ομοιοεπαγγελματική ΣΣΕ. Η νέα σύμβαση του ΣΕΚΑ προβλέπει 10% αυξήσεις στα κλιμάκια, έως 40% αυξήσεις σε 4 κατηγορίες επιδομάτων, ενώ επιτυγχάνεται για πρώτη φορά στην ιστορία του Συλλόγου να προστεθεί και θεσμικός όρος στις πρόνοιες της ΣΣΕ.
Το ενδιαφέρον όμως στην περίπτωση του ΣΕΚΑ δεν είναι κυρίως ότι καταφέρνει να υπογράψει μια αξιοπρεπή Ομοιοεπαγγελματική ΣΣΕ (η οποία καλύπτει δηλαδή όλους τους αρχαιολόγους του ιδιωτικού τομέα, σε όλη την επικράτεια), μολονότι και αυτό δεν είναι πολύ συνηθισμένο στους ιδιαίτερα αρνητικούς (σε επίπεδο 30ετίας) καιρούς για υπογραφή οποιασδήποτε συλλογικής σύμβασης.

Υπάρχουν τρία στοιχεία στη νέα ΣΣΕ του ΣΕΚΑ τα οποία την καθιστούν σπάνια έως μοναδική, και σίγουρα ένα εργαλείο για την εργατική πλευρά, στον βαθμό που τα στοιχεία αυτά θα γίνει δυνατό να προστατευτούν και να επεκταθούν και σε άλλες περιπτώσεις συλλογικών διεκδικήσεων και συμβάσεων εργαζομένων:
1) Η ΣΣΕ του ΣΕΚΑ είναι η μόνη ΣΣΕ στην οποία η προϋπηρεσία του εργαζόμενου υπολογίζεται από μήνα και έτος λήψης πτυχίου και όχι με μέτρηση ενσήμων. Το γεγονός αυτό έχει μεγάλη σημασία για μια (οποιαδήποτε) ειδικότητα που κατά περιόδους μαστίζεται από ανεργία. Οι όποιες/όσες περίοδοι ανεργίας ενός συμβασιούχου αρχαιολόγου προσμετρώνται σαν περίοδοι κανονικής εργασίας, και έτσι ο αρχαιολόγος αναβιβάζεται μισθολογικά με σταθερό και αδιατάρακτο μέτρο στο πέρασμα των ετών.
Ο τρόπος αυτός υπολογισμού της προϋπηρεσίας και ο απρόσκοπτος μισθολογικός αναβιβασμός των εργαζομένων στο πέρασμα του χρόνου, αφενός αποτελεί οικονομικό στήριγμα και ανάσα για τους αρχαιολόγους, αφετέρου δίνει ένα έμμεσο αλλά καθαρό χτύπημα στις αντεργατικές πρόνοιες της μνημονιακής ΠΥΣ6/12 και στο πάγωμα της μισθολογικής ωρίμανσης των εργαζομένων στο διάστημα 2012 έως 2024.

2) Σημαντική επιτυχία του ΣΕΚΑ είναι η μεγάλη διεύρυνση του πεδίου εφαρμογής της ΣΣΕ, με αύξηση αριθμού των συμβαλλομένων εργοδοτών: Δίπλα στον ΣΑΤΕ (Πανελλήνιος Σύνδεσμος Τεχνικών Εταιρειών) με τον οποίο ο ΣΕΚΑ συμβαλλόταν αποκλειστικά από το 1997, η ΣΣΕ του 2025 υπογράφεται (για πρώτη φορά στην ιστορία του ΣΕΚΑ) και από τον ΣΤΕΑΤ (Σύνδεσμος Τεχνικών Εταιριών Ανωτέρων Τάξεων). Θυμίζουμε ότι ο ΣΑΤΕ διατηρεί τις περισσότερες κατασκευαστικές εταιρείες 3ης έως 7ης τάξης ενώ ο ΣΤΕΑΤ διατηρεί τις μεγαλύτερες, αποκλειστικά 7ης τάξης.
Τα τελευταία τουλάχιστον 15 χρόνια δεν έχει υπάρξει άλλο σωματείο ή ομοσπονδία που να έχει πετύχει διεύρυνση του πεδίου εφαρμογής ΣΣΕ με αύξηση του αριθμού των συμβαλλομένων εργοδοτών στην υπογραφή της. Αυτό που πρακτικώς επιτυγχάνεται είναι η κάλυψη πολύ μεγαλύτερου αριθμού αρχαιολόγων, και η αδιαμφισβήτητη ενίσχυση του κύρους της εργατικής πλευράς.
Παρεμπιπτόντως, σύμφωνα με τον ΣΕΚΑ, η προσθήκη του ΣΤΕΑΤ στους συμβαλλομένους εργοδότες «απλώνει με αναντίρρητο και καταλυτικό τρόπο το δικαίωμα της επέκτασης της ΣΣΕ» και της αναγνώρισης της καθολικότητας της σύμβασης των αρχαιολόγων, επίσης για πρώτη φορά στην ιστορία του Συλλόγου.

3) Αυτό που, τέλος, αξίζει να υπογραμμισθεί είναι ότι, στην περίπτωση του ΣΕΚΑ, η έγκριση ή απόρριψη των όρων μιας υποψήφιας προς υπογραφή ΣΣΕ, δεν γίνεται από τα μέλη της διαπραγματευτικής ομάδας ή από το διοικητικό συμβούλιο του σωματείου, αλλά πραγματοποιείται με ψηφοφορία από το ίδιο το σώμα των εκτάκτων αρχαιολόγων.
Αυτό πρακτικώς σημαίνει ότι ανοιχτά, με την πλέον δημοκρατική διαδικασία μιας γενικής συνέλευσης των μελών του, ο ΣΕΚΑ αποδέχεται ή απορρίπτει τους διαμορφωμένους ως εκείνη τη στιγμή όρους της υποψήφιας για υπογραφή ΣΣΕ, οι οποίοι μεταφέρονται στο σώμα από τη διαπραγματευτική ομάδα. Μάλιστα, αρκετές ημέρες πριν από τη γενική του Συνέλευση, ο ΣΕΚΑ είχε αποστείλει με mail σε όλα τα μέλη του τους πίνακες με τους ακριβείς όρους της υποψήφιας ΣΣΕ, ώστε να έχουν τη δυνατότητα να γνωρίσουν έγκαιρα και να κρίνουν την επάρκεια της συνολικής πρότασης.

Στην κατακλείδα της σχετικής δημόσιας ενημέρωσής του προς τα μέλη του Συλλόγου, και δίνοντας τον τόνο της επόμενης ημέρας, ο ΣΕΚΑ σημείωνε χαρακτηριστικά: «Ως Σύλλογος θέλουμε να αξιοποιήσουμε τη σημαντική επιτυχία της υπογραφής νέας ΣΣΕ, όχι για να επαναπαυθούμε, αλλά για να τη μετατρέψουμε σε εργαλείο, σε σταθερό βήμα, για νέους αγώνες και διεκδικήσεις. Ταυτόχρονα, θα παραμείνουμε αλληλέγγυοι και υποστηρικτικοί προς όλους τους άλλους συλλόγους και σωματεία που δίνουν τη δική τους προσπάθεια για υπογραφή ΣΣΕ, θεωρώντας ότι κάθε μία μικρή νίκη ενός σωματείου, είναι νίκη όλων των εργαζομένων».