«Το δημογραφικό είναι το εθνικό μας θέμα», δήλωνε στις 8/9 ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Κυριάκος Πιερρακάκης, στο κεντρικό δελτίο ειδήσεων του ΑΝΤ1, ενώ στην πρώτη ανάρτησή του ο πρωθυπουργός στα κοινωνικά δίκτυα μετά τη ΔΕΘ (14/9) σημείωνε για τα μέτρα που εξήγγειλε στη ΔΕΘ «με μια φράση θα τα περιέγραφα ως μια μεταρρύθμιση με πρόσημο εθνικό, δημογραφικό, αναπτυξιακό, διαγενεακό και χωρικό. Για μια Ελλάδα πιο ισχυρή και πιο αυτάρκη, με όλους, για όλους».
Το δημογραφικό πρόβλημα της Ελλάδας είναι υπαρκτό και σοβαρό και πάνω σε αυτές τις λαϊκές ανησυχίες πατούν οι εύκολες μεγαλοστομίες των πολιτικών της κυβέρνησης.
Ας δούμε κάποια στοιχεία:
Οι γεννήσεις στην Ελλάδα εκτιμάται ότι το 2025 θα υποχωρήσουν κάτω από τις 68.000, επίπεδο που αποτελεί νέο ιστορικό χαμηλό. Το 2023 έφτασαν τις 72,3 χιλ., δηλαδή ήταν περίπου οι μισές από αυτές που καταγράφηκαν ετησίως κατά μέσο όρο την εικοσαετία 1951-1970.
Εξαιτίας της πτώσης των γεννήσεων μετά το 1980 και της μαζικής φυγής νέων στο εξωτερικό μετά το 2010, είχαμε μια σημαντική μείωση των νέων 25-44 ετών, καθώς ο πληθυσμός της μεγάλης αυτής ηλικιακής ομάδας βάσει των εκτιμήσεων της ΕΛΣΤΑΤ μειώθηκε κατά 25% (κατά 850 χιλ.) ανάμεσα στο 2009 και το 2024. Και η φυγή συνεχίζεται…
Το πλήθος των 65 ετών και άνω ανάμεσα στο 1951 και το 2023 έχει πολλαπλασιαστεί επί 6 ενώ αυτό του συνολικού πληθυσμού μόνον επί 1,4 με τους 65+ να αποτελούν σχεδόν το 23% του συνόλου έναντι του 7% στις αρχές της δεκαετίας του ΄50. Η ομάδα αυτή αναμένεται δε να αυξηθεί κατά 650 χιλιάδες ακόμη μέχρι το 2050, ενώ και ο συνολικός πληθυσμός μας θα μειωθεί πιθανότατα κατά 1,25 εκατομμύρια.
Σε αυτό το πλαίσιο, οι αστικές κυβερνήσεις εστιάζουν στην ανάγκη μείωσης του «δημοσιονομικού κόστους γήρανσης», δηλαδή των κοινωνικών δαπανών για τη μακροχρόνια φροντίδα των ηλικιωμένων (π.χ. δαπάνες Υγείας, Ασφαλιστικό, συντάξεις, δομές). Μια σειρά κοινοτικές εκθέσεις αναλύουν την αρνητική επίδραση αυτών των αναγκαίων δαπανών στο δημόσιο χρέος της ΕΕ και προτείνουν μέτρα μείωσης και αντιστάθμισης. Αντίστοιχα στην Ελλάδα έχουν δει το φως της δημοσιότητας οι εκθέσεις Σπράου, Γιαννίτση, Πισσαρίδη κ.λπ.
Κάποιες φωνές βρίσκουν ως πανάκεια την ενσωμάτωση των μεταναστών ώστε να λυθεί το δημογραφικό πρόβλημα της χώρας. Χωρίς να αντιτίθεται κανείς στην ενσωμάτωση αυτή, δεν μπορεί ωστόσο να απαλλάσσει την εκάστοτε κυβέρνηση από τα καθήκοντά της απέναντι στον ελληνικό λαό και τις νέες γενιές που παλεύουν να επιβιώσουν με την ανεργία και μεροκάματα που δεν μπορούν σε καμία περίπτωση να καλύψουν τις υπέρογκες δαπάνες για στέγη, τροφή, ρεύμα κλπ, πόσο μάλλον να αναλάβουν να φέρουν ένα ή δύο παιδιά στον κόσμο.
Κάποια μέτρα που θα μπορούσαν να συμβάλλουν σε θετική κατεύθυνση θα ήταν:
η μείωση της ανεργίας και η αύξηση των διαθέσιμων εισοδημάτων των νεότερων γενεών
η άμεση επίλυση του στεγαστικού προβλήματος που αντιμετωπίζουν οι νέοι, μέσω ενός εκτεταμένου προγράμματος κοινωνικής ενοικιαζόμενης ή ιδιόκτητης κατοικίας
η μείωση του (άμεσου ή έμμεσου) υψηλού οικονομικού κόστους που προκύπτει από τη γέννηση και το μεγάλωμα ενός παιδιού
η άρση του κλίματος αβεβαιότητας για το μέλλον
Όλα τα παραπάνω δεν μπορούν να επιλυθούν με κενές περιεχομένου εξαγγελίες για μηδαμινές φοροαπαλλαγές ή φοροαπαλλαγές για λίγους, με προγράμματα όπως το Σπίτι μου Ι και ΙΙ που πήγαν άπατα, με «συνεννοήσεις» με τους ιδιοκτήτες των σουπερμάρκετ για να παταχθεί η ακρίβεια, με τη διαβεβαίωση ότι η ελεύθερη αγορά θα ρυθμίσει την αγορά της ενέργειας και με νόμους που καθιερώνουν το 13ωρο και τις διήμερες προσλήψεις.
Όπως και σε όλα τα ζητήματα, μόνο η κινητοποίηση του λαϊκού παράγοντα μπορεί να πιέσει για αλλαγές με θετικό πρόσημο ώστε η εγγυημένη εργασία, το ικανοποιητικό εισόδημα, οι επαρκείς και οικονομικά προσιτές στεγαστικές δομές και τα ουσιαστικά μέτρα-κίνητρα για τεκνοποίηση να βάλουν ένα φρένο στη δημογραφική αιμορραγία της χώρας.
Όλα τα υπόλοιπα αποτελούν πηχυαίους τίτλους για τα ΜΜΕ και κινήσεις εντυπωσιασμού χωρίς κανένα πραγματικό αντίκρισμα για την ουσιαστική επίλυση του ζητήματος.
